Stok Değerleme Yöntemleri: FIFO, Ortalama Maliyet
FIFO (İlk Giren İlk Çıkar) yönteminde stok çıkışı, en eski alım fiyatı üzerinden değerlenir; ortalama maliyet yönteminde ise tüm alımların ağırlıklı ortalaması kullanılır. FIFO, fiyat artışı dönemlerinde daha düşük maliyet/daha yüksek kâr gösterme eğilimindedir; ortalama maliyet ise dalgalanmaları yumuşatır. Seçim, muhasebe politikanıza ve hammadde fiyat yapınıza bağlıdır.
Aynı ürünü farklı tarihlerde farklı fiyattan aldıysanız, elinizdeki stoğun toplam değerini nasıl hesaplayacağınız keyfi bir tercih değil, kayıtlı bir yöntem seçimidir.
İki temel yöntem
| Yöntem | Mantık | Fiyat artışında etkisi |
|---|---|---|
| FIFO (İlk Giren İlk Çıkar) | Çıkan stok, en eski alım fiyatı üzerinden değerlenir | Maliyet düşük, kâr yüksek görünür (gecikmeli yansıma) |
| Ortalama Maliyet | Tüm alımların ağırlıklı ortalaması kullanılır | Dalgalanma yumuşatılmış şekilde yansır |
Hangi yöntem hangi durumda tercih edilir?
Hammadde fiyatlarınız sık ve belirgin şekilde değişiyorsa, seçtiğiniz yöntem raporlanan kârı önemli ölçüde etkileyebilir. FIFO, fiyat artış dönemlerinde stok değerini ve kârı daha yüksek gösterme eğilimindeyken, ortalama maliyet daha dengeli bir görünüm sunar.
Yöntem seçimi muhasebe politikanızın bir parçasıdır ve vergisel etkileri olabilir; bu kararı mali müşavirinizle birlikte vermenizi öneririz. Burada hangisinin "daha doğru" olduğunu iddia etmiyoruz — ikisi de kabul gören yöntemlerdir.
Bu, programda nasıl işliyor?
Ürün grubu bazında değerleme yöntemi tanımlanır; her mal kabul/çıkışta sistem seçilen yönteme göre otomatik hesaplama yapar. Yöntem, tüm ürünlerde aynı olmak zorunda değildir — farklı ürün gruplarına farklı yöntem uygulanabilir.
Kendi ürün yapınıza uygun değerleme yöntemini birlikte belirleyelim
Hammadde fiyat yapınızı ve muhasebe tercihinizi anlatın, uygun stok değerleme yöntemini kuralım.
Sık sorulan sorular
Etasoft Danışmanlık Ekibi
Stok ve Lojistik Danışmanları
Yayın: 23 Temmuz 2026