Stok Devir Hızı Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Depodaki her ürün bir yatırımdır — o ürüne bağlanan para, satılana kadar başka bir yerde kullanılamaz. Stok devir hızı, bu paranın ne kadar hızlı geri döndüğünü gösteren en pratik metriktir.

Formül

Ortalama stok değeri genellikle (dönem başı stok + dönem sonu stok) ÷ 2 olarak hesaplanır. Örneğin yıllık satılan malın maliyeti 2.400.000 TL, ortalama stok değeriniz 400.000 TL ise devir hızınız 6’dır — yani stoğunuz yılda 6 kez tamamen yenileniyor demektir.

Devir hızını nasıl yorumlarsınız?

Tek başına bir sayı olarak devir hızının "iyi" veya "kötü" bir eşiği yoktur — sektöre göre değişir. Gıda gibi çabuk bozulan ürünlerde devir hızı doğal olarak yüksek olmalıdır; yedek parça gibi düşük hareketli ama stratejik ürünlerde daha düşük devir hızı normal kabul edilebilir. Asıl anlamlı olan, kendi geçmiş verinizle karşılaştırmadır: geçen yıla göre düşüyor mu, yükseliyor mu?

Devir hızı düşükse ne anlama gelir?

• Aşırı stoklama: ihtiyaçtan fazla satın alma yapılıyor olabilir
• Ölü stok: bazı kalemler hiç veya çok az satılıyor olabilir
• Talep tahmininde sapma: satın alma kararları güncel talebi yansıtmıyor olabilir
• Fiyatlandırma sorunu: ürün rekabetçi fiyatlanmamış olabilir

Genel ortalamaya değil, ürün bazına bakın

Toplam devir hızı sağlıklı görünse bile, birkaç yüksek hareketli ürün ortalamayı yukarı çekerken çok sayıda ürün yıllarca hareketsiz depoda bekliyor olabilir. Bu yüzden karar almak için ürün bazlı devir hızı ve ABC analizi (hangi ürünlerin cironun büyük kısmını oluşturduğu) birlikte incelenmelidir.